وضعيت جوي ناهيد(ونوس) بسيار متغيير و شديدا وسيع و گسترده است.

ونوس اكسپرس ناهيد را سياره اي با وضعيت جوي گسترده و فوق العاده متغيير نشان داده است.مه هاي بسيار رقيق در طول روز ظاهر مي شوند كه از قطب جنوب به پايين ترين حد نواحي جنوبي مي رسند و به سرعت ناپديد مي شوند.چنين آب و هواي كلي اي، بر خلاف آن چه كه روي زمين است معماي جديدي را براي حل پيش روي دانشمندان قرار داده است.جهان پوشيده از ابر ناهيد به تمامي جهاني در طول موج نور مرئي اما معمولي و تغيير ناپذير است.با تغيير به اشعه فرابنفش،طبيعتي به واقع پويا و ديناميك آشكار مي شود.نقش هاي تاريك و روشن موقت نوار سياره،ناحيه هايي را نشان مي دهند كه تابش فرا بنفش خورشيدي به ترتيب جذب يا منعكس شده است.ونوس اكسپرس رفتار جو سياره را به وسيله ي دوربين مونيتورينگ(كنترل كننده و نمايشگر) ونوس (VMC) مي نگرد.تصاوير جالبي به دست آمده است.در جولاي 2007 ،VMC عكس هايي از گروهي از تصاوير را گرفت كه گسترش مه رقيق جنوبي را نشان مي داد.در طول روزها بخش پنهان ارتفاع بالا به طور مكرر روشن و تاريك مي شد كه به سمت نواحي استوايي حركت مي كرد و دوباره به سمت قطب بر ميگشت.بنا به گفته ي ديميتري تايتوف،مامور تحقيق VMC و مدير ونوس اكسپرس ساينس،از موسسه ي ماكس پلانك در تحقيقات منظومه شمسي،آلمان ،اين لايه ي مه رقيق و روشن از اسيد سولفوريك ساخته شده است.اين تركيب خبر از وجود يك فرايند تكويني را به گروه VMC مي دهد.

در ارتفاع حدودا 70 كيلومتري و كمتر از آن،جو غني از دي اكسيد كربن ناهيد متشكل از ذرات بخار آب و دي اكسيد سولفور گازي است.اين نواحي معمولا غرق در لايه هاي ابر هستند كه ديد ما به سوي سطح سياره را در طول موج نور مرئي سد مي كنند.هرچند،اگر چند فرايند جوي اين مولكولها را تا اوج ابرها بالا ببرد،آن ها در معرض تابش فرابنفش خورشيدي قرار مي گيرند.اين باعث مي شود تا مولكول ها شكسته شوند و به ميزان بالايي واكنش پذير گردند.اين اجزا همديگر را مي يابند و به سرعت با هم تركيب ميشوند تا ذرات اسيد سولفوريك را به وجود بياورند و باعث ايجاد مه رقيق گردند.تايتوف مي گويد: اين فرايند كمي شبيه به چيزي است كه با دودمه بالاي شهرها اتفاق مي افتد.

با تمام كردن 600 دور مدار گردي، گروه VMC اكنون قصد دارند تا به جستجوي الگوهاي تكرار شونده ي عملكرد ايجاد و كاهش لايه بپردازند.چه چيزي باعث مي شود تا بخار آب و دي اكسيد سولفور در اولين مكان به خوبي بالا برده شوند.گروه هنوز نمي داند.تايتوف مي گويد كه اين احتمالا يك فرايند ديناميكي داخلي در جو سياره است.همچنين،اثر فعاليت خورشيدي روي شكل گيري مه،هنوز به طور كامل به نتيجه نرسيده است.هنگامي كه گروه روي اين كار مي كند كه چه چيز باعث ايجاد مه ها و پويايي شديد آن ها مي شود،مسئله ديگري نيز در انتظار حل شدن است.نشانه هاي تاريك در اين تصاوير يكي از بزرگترين معماهاي باقيمانده در مورد جو ناهيد است.آن ها توسط برخي انواع شيميايي ايجاد شده اند كه تابش فرابنفش خورشيدي را جذب مي كنند.هرچند، تا كنون دانشمندان سياره اي، هويت اين ماده ي شيميايي را نمي دانند.اكنون كه دانشمندان مي توانند اين نقطه هاي تاريك را به سرعت با VMC پيدا كنند ، گروه اميدوار است كه وسيله ي ديگر ونوس اكسپرس را مورد استفاده قرار دهد،VIRTIS ، تا تركيب دقيق شيميايي اين نواحي را تعيين كنند.

منبع:ScienceDaily

تاريخ:28 فوريه 2008

ترجمه متن:مريم